Globally Harmonised System (GHS)

Internationaal zijn er afspraken gemaakt over een wereldwijde harmonisatie van de indeling en etikettering van chemische stoffen en mengsels op basis van hun gevaareigenschappen, het zogenaamde Globally Harmonised System (GHS). Regulation on Classification, Labelling and Packing, CLP is de benaming voor de Europese verordening, die per 20 januari 2009 in werking is getreden. Deze nieuwe verordening moet zorgdragen voor de implementatie van GHS in de Europese Unie en vervangt de geldende richtlijnen over de indeling en etikettering van stoffen en mengsels.

Consequenties CLP

Met de invoering van de CLP-verordening verandert de gevaarsindeling van een groot aantal chemische stoffen en mengsels. Daarnaast wordt een aantal bestaande verplichtingen uit de stoffen- en preparatenrichtlijnen hierin overgenomen. De huidige stoffen- en preparatenrichtlijnen zullen op termijn worden ingetrokken. In ieder geval betekent ook voor deze Europese verordening dat er wederom voor de chemische distributie veel werk is te verzetten. Van de vereenvoudiging door de verdergaande harmonisatie zal vooral de internationale handel profiteren, is een van de conclusies. Nu zijn er immers wereldwijd nog her en der grote verschillen in de aanduidingen en informatie over gevaarlijke stoffen. Ook voor de realisatie van de Veiligheidsinformatiebladen (VIB's) is dit een ongewenste situatie. Door die indelingsverschillen is het soms noodzakelijk - afhankelijk van met welk land of werelddeel men zaken doet - verschillende VIB's van een en dezelfde stof of mengsel te maken. Toch zal de nieuwe verordening ook verregaande consequenties hebben, want wanneer een bedrijf importeert buiten de Europese Unie betekent dit sowieso heretiketteren. Voor bedrijven die handelen binnen de EU en de Nederlandse markt impliceert de CLP-verordening een behoorlijke lastenverzwaring.

Gevaarsklassen en pictogrammen

Het CLP-GHS kent afhankelijk van de gevaren van een stof of mengsel van stoffen één of meer gevarenklassen, die bestaan uit fysische gevaren, gevaren voor de gezondheid en gevaren voor het milieu. De klassen zijn op hun beurt onderverdeeld in één of meer categorieën, naargelang de grootte of ernst van het gevaar. CLP-GHS vervangt de huidige vijftien gevarenklassen door ruim twintig gevarenklassen, die elk weer bestaan uit één of meer categorieën. Verder kent de nieuwe verordening negen nieuwe pictogrammen in plaats van de huidige zeven symbolen.

Vanaf 1 december 2010 moeten stoffen worden ingedeeld en geëtiketteerd volgens CLP-GHS. Voor mengsels geldt een overgangstermijn tot 1 juni 2015.

Gefaseerde invoering

De verordening stelt een gefaseerde invoer voor, namelijk:

• Voor stoffen geldt het huidige systeem tot 1 december 2010. Tussen 1 december 2010 en 1 juni 2015 worden stoffen ingedeeld volgens beide systemen, maar is het GHS-etiket verplicht.
• Voor mengsels en preparaten gelden de huidige regels tot 1 juni 2015. Het GHS-etiket mag dan overigens wel eerder op vrijwillige basis worden gebruikt.

Voorlichting

Uiteraard besteedt het VHCP veel aandacht aan dit onderwerp. Zo werd in samenwerking met de VNCI op de Stoffendagen in 2008 en 2009, en tijdens diverse workshops uitgebreid ingegaan op de nieuwe materie. Ook in 2010 biedt het VHCP extra voorlichting rondom de CLP-verordening.